خانه / روانشناسی / نیمه تاریک وجود
خلاصه کتاب نیمه تاریک وجود در کافه کتاب

نیمه تاریک وجود

کتاب نیمه تاریک وجود در ۱۰ فصل، سفری را از بیرونی ترین پوسته وجود آدمی آغاز می کند؛ خلاصه کتاب نیمه تاریک وجود با این هدف که لایه های رسوبی و ته نشین شده ذهنتان را بشکافد و خود واقعی تان را به شما بنمایاند در کافه کتاب برای شما درنظر گرفته شده است. در این سفر، به تعداد وجوه مختلف شخصیتتان، چه آنها که آشکارند و چه آنها که پنهانند، همسفر خواهید داشت. احتمالا شما هم این را زیاد شنیده اید که دوست خوب را باید در سفر شناخت ولی در عین حال این دقیقا جایی است که میتوانید با سایه هایتان رابطه دوستانه برقرار کنید. چکیده کتاب نیمه تاریک وجود بر اساس ایده محوری سایه زوایای پنهان وجودی پیش می رود. بنابراین اگر فکر می کنید در معاشرت با دوستانتان، در روابط کاری و در خلوت خود، همیشه نگران فاش شدن بخشی از شخصیتتان هستید، کافه کتاب به شما پیشنهاد می کند که چکیده کتاب نیمه تاریک وجود را  مطالعه کنید.

مناسب چه کسانی است؟

  • کسانی که همیشه خودشان را از دیگران مخفی کرده اند؛
  • کسانی که فکر می کنند لایق زندگی بهتری از زندگی کنونی‌شان هستند؛
  • آنها که جهان و انسان های دیگر را مقصر اصلی عدم موفقیتشان می دانند.

درباره نویسنده

دبی فورد (Debbie Ford) نمونه کامل از انسانی با مجموعه تناقضات درونی و بیرونی است؛ آنچه کار او را در میان انبوهی از روانشناسان برجسته کرده و اعتماد عده زیادی را به دوره ها و سمینارهایش جلب کرده است، آن وجه درد کشیده و درگیر اوست که باعث شده نگاهی بالا به پایین به مخاطب خود نداشته باشد. در حقیقت کار اصلی دبی فورد کار کردن روی خودش است. او که زندگی پرماجرایی داشته، روان شناسی و کار کردن روی خود را به عنوان تنها راه نجات زندگی اش یافته است؛ تصور کنید آخرین فرزند خانواده ای هستید که کسی از به دنیا آمدن شما خوشحال نیست، درون هجمه ای از بی تفاوتیها زندگی می کنید و درست در بحبوحه نوجوانی است که باخبر میشوید پدرتان خانواده را ترک گفته و حالا شما طلاق را هم تجربه می کنید. سعی میکنید با مصرف انواع مواد مخدر و مشروبات الکلی خود را از تمام فکروخیالهایتان رها کنید. در همین وضعیت تن به رابطه ای می دهید که درنهایت به نفع شما نیست و در ازدواج بعدیتان نیز شکست می خورید.

دبی فورد با پشت سر گذاشتن چنین پیشامدهایی، تبدیل میشود به کسی که نه تنها از دیگران و زندگی اش، که حتی از خودش نیز بدش می آید. اما نقطه طلایی زندگی او شاید همان جایی باشد که متوجه میشود با چنین نفرتی هیچ کاری از پیش نخواهد برد. پس همزمان با شرکت در دوره های روان شناسی مختلف و نیز تحصیل در این رشته، تصمیم جدی می گیرد تا با خودش مواجه شود: چرا از دیگران بدش می آید؟ چرا جهان را جایی چنین نفرت انگیز می داند؟ چرا خودش را دوست ندارد؟ او به تنهایی قادر به پیدا کردن پاسخ تمام این سوالات نبود، پس دوره هایی با محوریت سایه و نیمه تاریک وجود برگزار می کند تا مجالی باشد برای دیدن خود در دیگران و پیش آوردن این فرایند برای دیگران.

با مطالعه این چکیده کتاب می آموزید:

تحت هرشرایطی به خودتان عشق بورزید. گوستاو یونگ با ارایه کلیدواژه «سایه» باعث مطرح شدن مباحث مهمی در روان شناسی و شخصیت شناسی شد. این خلاصه کتاب با دستمایه قراردادن «سایه»، از انسان مچاله شده می خواهد که نگاهی تازه به خویش بیاندازد، بپذیرد که صاحب تمام خوبی ها و بدی ها است و در این خصلت، با انسان های دیگر اشتراک دارد.

بدین ترتیب، انسان می تواند بین خود و دیگری در نسبت دادن بدیها و رذایل اخلاقی تفاوتی قایل نشود و به ظهور جهانی یکپارچه و درخشان کمک کند. سرتاسر کتاب نیمه تاریک وجود شامل روایت ها و تلنگرهایی است که خواننده با اندکی مکث روی آنها، می تواند موقعیت، احساس و عقیده مشابهی را در خودش بیابد. این خود، تأییدی عملی است بر آنچه که کتاب درباره دیدگاه کل نگرانه و ارتباط انسان با جهان پیرامونش می گوید. اگر در میانه مطالعه احساس کردید که حجم حقایق آشکار شده بر شما بیشتر از آن چیزی است که تصورش را می کردید، عجولانه تصمیم به نیمه کاره رها کردن آن نگیرید. به خودتان فرصت دهید، فکر کنید و از خودتان بپرسید چرا ناراحت شده اید؟ چرا انتظار چنین پروسه ای را درمورد خودتان نداشته اید؟ تمرینات را چندباره انجام دهید، سعی کنید خودتان را برای ادامه آماده کنید و همواره یادتان باشد که هرقدر که پروسه سخت تری را از سر بگذرانید، به همان اندازه در کنج های تاریک و غبارگرفته خودتان راه پیدا کرده اید و یک زندگی بهتر در انتظارتان خواهد بود.

در این خلاصه کتاب از کافه کتاب به پرسش های زیر پاسخ داده میشود:

  • چرا برای کسب آرامش و موفقیت، قبل از هرچیزی لازم است که وجودی یکپارچه داشته باشیم؛
  • چگونه می توانیم جهان را در درون خود احساس کنیم؟ دیدگاه «کل نگرانه» چه کمکی به نحوه زیست ما در جهان می کند؛
  • فرافکنی چیست و چه هنگام فرافکنی می کنیم؟

جهان درون، جهان بیرون

باید از اینجا شروع کرد که ماجرای نیمه تاریک چیست؟ همه چیز از اصطلاحی که یونگ، روان شناس و اسطوره شناس اهل سوییس، ساخته است شروع می شود: سایه.

همه ما انسان ها به جز آن بخش روشن و واضح وجودمان که خود و دیگران مدام با آن سر و کله میزنیم، بخشی تاریک و فرو رفته در سایه، در اعماق وجود خود و در بخش زیرین لایه آگاهی مان داریم. این نیمه تاریک ما انباشتی از تمام صفات و ویژگی هایی است که خواسته ایم از آن فرار کنیم، آن را پنهان کنیم، چراکه از آن بدمان می آمده است.

این به سایه راندن بخشی از وجودمان، ممکن است آگاهانه و نیز ناآگاهانه و تحت تأثیر نیروهای بیرونی باشد. بدین ترتیب که مثلا وقتی ویژگی منفی ای از ما سر زده، از سوی دیگرانی همچون پدر یا مادر یا دوستان نزدیکمان به خاطر آن ویژگی سرزنش شده ایم، بلافاصله خواسته ایم تا آن ویژگی منفی را در خود پنهان و بعدتر حتی آن را کتمان کنیم. بنابراین، این جنبه وجودمان را خودمان سرکوب می کنیم و با تبعیدکردن بخشی از آن، یکپارچگی خود را از دست می دهیم.

هرکدام از ما در مراحل مختلف زندگی، به دلیل ترس از رانده و سرزنش شدن، سایه ای تاریک در وجودمان ساخته ایم و حالا وجودی دو تکه داریم: درون و بیرون

قسمت درونی، همان پستوی تاریکی است که تکه پاره هایی از وجود ما را در خود دارد و قسمت بیرونی هم دیگر آن چنان اعتمادی بدان نیست! می پرسید چرا؟

دبی فورد به شما پاسخ می دهد که زمانی که آنقدر درگیر مسائلی مانند «آیا از نظر دیگران خوب هستم؟» یا «نکند به دلیل داشتن فلان ویژگی، برای اطرافیانم یک هیولا به نظر برسم؟» باشید، ناخودآگاه شروع می کنید به نقاب سازی در بخش بیرونی وجود خود. در نهایت، شما بیشتر و بیشتر از خودتان، از وجودی یکپارچه که آمیزه ای از ویژگی های مثبت و منفی است، دور می شوید.

این دور شدن از خود، هم به ضرر شما است و هم به ضرر اطرافیانتان که در درباره اینها جلوتر خواهیم گفت. اما تا قبل از آن، چیزی که اهمیت دارد این است که دوتکه شدن وجودتان را دریابید و خودتان را گول نزنید. آنگاه به این سخن یونگ توجه کنید که می گوید «من ترجیح می دهم کامل باشم تا خوب!» تا ترستان از بد بودن بریزد و بپذیرید که زیبایی انسان همانند زیبایی جهان در داشتن همه چیز بد و خوب۔ با هم است. و به خاطر بسپارید که شما از بدو تولد تا زمان ورود به جوانی و بزرگسالی، یعنی در دوران کودکی، وجودی یکپارچه بودید که هنگام بروز رفتاری مغایر با معیارهای بزرگسالان، هیچ از آن فرار نمیکردید، بلکه آن را برعهده می گرفتید و با آن همه، چیزی از زیبایی و معصومیت شما کاسته نمی شد. زشتی ها از جایی شروع شدند که یاد گرفتید به خودتان دروغ بگویید و خودتان را انکار کنید.

یادتان باشد که هرچه نیمه تاریک خود را بیشتر سرکوب کنید، سایه شما لجبازتر خواهد شد و آزار و اذیت آن بیشتر و حضورش مداوم تر. پس آماده شوید تا همراه این کتاب، سفری را به سمت اعماق تاریک وجودمان آغاز کنیم. این سفریست برای بازگرداندن یکپارچگی خود، یعنی همان زیبایی اصیل وجودی مان . هدف ما این است که به کل وجودمان اجازه بودن بدهیم و آن را دوست بداریم تا تمام جهان را دوست داشتنی ببینیم.

چکیده کتاب نیمه تاریک وجود دبی فورد

به دنبال سایه

هر ویژگی ای که به نیمه تاریک خود تبعید کرده ایم، تنها نیست. چرا که کنار هر قطب منفی ای، یک قطب مثبت وجود دارد و هرچه آن قطب دیگر قوی تر باشد، این یکی نیز قوی تر است. بنابراین، زمانی که به شما تأكید می شود تا به سراغ سایه خود بروید، خیال نکنید که قرار است حجمی منفی را در آغوش بگیرید، بلکه به این فکر کنید که در کنار هرکدام از آن منفی‌ها، چه امکان هایی را نیز دفن کرده اید.

با خودتان روراست باشید و ببینید که برای هربار انکار یک ویژگی در خودتان، چقدر متحمل زحمت شده اید، چقدر فشار روانی روی شما آوار شده تا جنبه ای از وجودتان را به سایه بفرستید.

وجوتان را مثل یک استخر پر از آب تصور کنید و ویژگی هایی را که از خود می‌رانید توپ‌های پلاستیکی. شما هر بار این توپ‌های پلاستیکی را با فشار دست به زیرآب می رانید، اما جز خسته کردن خودتان اتفاقی نمی افتد و در نهایت، توپ ها به روی آب خواهند آمد. واقعیت این است که سایه حاصل تفکری است که به ما تلقین کرده تا همیشه انسان خوب و بی نقصی باشیم و به این منظور، همه ما لیست بلندبالایی از «… نباش»ها داریم. مثلا عجول نباش، گستاخ نباش و… در مقابل این نباش‌ها، ما برای خودمان یک عالمه «اگر» ساخته ایم؛ اگر مؤدب بودم، اگر صبور بودم، اگر… و خیال می کنیم تنها زمانی خوشبخت و موفق خواهیم بود که این اگرها به واقعیت بپیوندند. درحالی که نمی دانیم همان جنبه عجول یا گستاخی که سعی در پنهان کردن و طرد کردنش داشته ایم، می توانست در صورت پذیرش و مواجهه، صورت مثبت خود، یعنی صبور و مؤدب بودن را به ما هدیه دهد. این مثال می تواند موضوع را روشن تر کند: پدربزرگی با دو نوه خود به طویله‌ای میرود. یکی از نوه ها بلافاصله از بوی بد پهن ها که به کفشش می چسبند شکایت می کند و می خواهد که زودتر از آنجا بروند. اما نوه دیگر با خوشحالی ابراز می کند که بوی پهن نشانگر آن است که شاید یک اسب این دور و برها باشد.

پس سعی کنید امکان هایی را که در هر پدیده منفی وجود دارد کشف کنید و به خودتان هدیه دهید.

یونگ می گوید «شخص با تجسم اشکال نورانی به روشنایی دست نمی یابد، بلکه با آگاه شدن به تاریکی به روشنایی میرسد.»

پس نیمه تاریک وجود ما، سایه روشن هم دارد؟ آنجا را از یک انباری و یک پناهگاه، به محل معاشرت با خود خودتان تبدیل کنید و این گفته دیپاک چوپرا را به یاد داشته باشید: «در بطن هر انسان، فرشتگانی وجود دارند که تنها آرزویشان آن است که زاده شوند.»

در پایان هر بخش از خلاصه کتاب، تمریناتی در جهت عملی کردن گفته های کتاب به خواننده داده شده است؛ هرکدام از این تمرین های متفاوت، در یک موقعیت ویژه مشترک اجرا می شود؛ شما باید در کمال آرامشی که ممکن است با مراقبه، با موسیقی و یا با معطر کردن فضا و بستن چشمانتان به آن رسیده اید، تصور کنید که سوار یک آسانسور می شوید و در وجود خود هفت طبقه پایین می روید؛ در اعماق شما باغ زیبا و آرامی وجود دارد که می توانید در آن قدم بزنید و از زیبایی ها لذت ببرید. آنگاه گوشه ای برای خودتان پیدا کنید تا بتوانید با وضوح هرچه بالاتر به سوالات تمرین خود پاسخ بدهید. پاسخهای آنی خود را هربار یادداشت کنید و درصدد ساختن یک پاسخ زیبا نباشید. خودتان باشید!

تمرین:

  • از چه چیزی از همه بیشتر میترسم؟
  • چه جنبه هایی از زندگی ام به دگرگونی نیاز دارند؟
  • با خواندن این کتاب می خواهم به چه نتیجه ای برسم؟
  • از همه بیشتر میترسم دیگران چه مطلبی را درباره من بفهمند؟
  • از همه بیشتر میترسم چه مطلبی را درباره خودم بفهمم؟
  • بزرگترین دروغی که تاکنون به خودم گفته ام، کدام است؟
  • بزرگترین دروغی که تاکنون به دیگری گفته ام، کدام است؟
  • چه مانعی مرا از انجام کارهایی که لازم است برای دگرگونی زندگی ام انجام دهم، باز می دارد؟

جهان در درون ماست

پس از آشنایی با پدیده سایه، حال باید با دیدگاه کل نگرانه کیهان آشنا شویم. این دیدگاه به ما می گوید که جهان هستی که ما انسانها نیز داخل آن هستیم، یک کل منجسم است و اجزای آن وجودی مجزا و منفک از هم نیستند.

یعنی هر اتم، تبلوری از کل هستی را در خود دارد و به همین ترتیب، انسان نیز جهان را در وجود خود دارد. هر انسان، موجودی متفاوت و یکه در جهان نیست. بلکه جهان با تمام ویژگی ها و امکانات خود به شکلی مساوی و مشابه درون تمام انسان ها وجود دارد. خیال نکنید منظورمان آن است که درون ما انسان ها، کوه و جنگل و صحرا وجود دارد، خیر! منظور از اینکه جهان در درون ماست، این است که ویژگی هایی که در آن یافت می شود، در ما نیز هست و از این روست که می توانیم آن ویژگی را درک و دریافت کنیم. این دیدگاه کل نگرانه به ما کمک می کند تا با خودمان، با دیگران و با جهان، مهربان تر و منصف تر باشیم. همچنین کمک می کند که عنصر مخرب پیش داوری را کنار بگذاریم. چراکه زمانی که خود را وجودی یکه و متمایز از دیگران میدانیم، راحت ترین کار، پیش داوری کردن است.

تصور کنید که شما انگشت اشاره را به سوی شخصی دراز می کنید و او را پرخاشگر مینامید. واقعیت این است که چون شما یک وجه پرخاشگر در درونتان دارید، می توانید با دیدن رفتار مشابه در دیگری او را پرخاشگر بنامید.

اگر آگاه باشید که پرخاشگری یک ویژگی این جهانی است که در تمام انسان ها وجود دارد، آنگاه آن شخص را سرزنش نمی کنید، بلکه فقط از بروز این ویژگی در او مطلع می شوید. پیشنهاد می شود که قبل از پیش داوری و سرزنش، خودتان را جای آن شخص بگذارید و از خودتان بپرسید که آیا شما در چنین موقعیتی پرخاشگری نمی کنید؟ در گذشته، چه موقعیتی پیش آمده که شما را دچار پرخاشگری کرده باشد؟ فکر میکنید تحت چه شرایطی ممکن است پرخاشگر شوید؟

با پاسخ دادن به این سوالات، خود پرخاشگرتان را از نیمه تاریک وجودتان بیرون می کشید و متوجه می شوید که این ویژگی و بروز آن در انسان های این جهان طبیعی است. پس یک انسان پرخاشگر لزوما انسان بدی نیست و نباید طرد یا سرزنش شود. نباید رفتاری کرد که یک نفر در شرایطی که بروز پرخاش طبیعیست و حق اوست، خود را سرکوب کند و به جای برون ریزی خشمش، آن را به سایه تبدیل کند و پس از آن در مقابل واژه پرخاشگر گارد بگیرد و عالم و آدم را به هم بریزد تا ثابت کند که پرخاشگر نیست. چراکه یکی دوبار که پرخاش کرده است، با او همچون یک گناهکار، یک مجرم و یک موجود عجیب و نایاب رفتار شده است؟

باید حواسمان باشد که فرهنگ مان به ما آموخته است که فکر کنیم تفاوت بنیادینی با دیگری، حتی با نزدیکترین فرد زندگی خود داریم. این فرهنگ به ما اجازه می دهد که انگشت اتهاممان را به سمت عزیزان خود دراز کنیم و خود را از آنان مبرا بدانیم.

درحالی که دیدگاه کل نگرانه به ما می گوید که نمی توانیم صفتی را که در خود نداریم، در دیگری تشخیص دهیم! بنابراین، زمانی که فکر می کنیم فلانی پرخاشگر، وقت نشناس، ترسو و … است، در حقیقت داریم با جنبه های پنهانی خودمان آشنا می شویم!

جهان درون ما همچون یک کاخ است؛ کاخی بزرگ و باشکوه با اتاق هایی بیشمار و سرسراهای بزرگ.

تمام اتاق های کاخ، کامل چیده شده و نقصی در آنها نیست، بلکه درون هر اتاق هدیه ای هم برای ما قرار داده شده است. ما که صاحب این وجود کاخ مانند هستیم، تا پیش از وارد شدن به مناسبات بزرگسالی، با فراغ بال در تمام اتاقهای این کاخ گشت میزدیم. اما به محض بزرگ شدن، به محض وارد شدن به نوجوانی و جوانی و میانسالی، هربار با توصیه و یا با تهدید کسی از اطرافیانمان، در یک اتاق را بسته ایم. این اتفاق آنقدر ادامه یافته تا در نهایت، ما مانده ایم و دو اتاق از یک کاخ! با بستن هر در که به مثابه یک جنبه از وجودمان بوده، خود را در فضایی محصور کرده ایم که دیگر شباهتی به کاخ ندارد. البته ما درون دو اتاق، امنیت بیشتری احساس می کنیم تا در بیشمار اتاق های یک کاخ! اما امنیت را در ازای چه چیزی به دست آورده ایم و آیا این امنیت واقعی است؟

به محض آنکه طوفانی به پا شود و در اتاق ها را از جا بکند، آن جنبه های پلمب شده، خودشان را نشان خواهند داد. باید با این حقیقت روبه رو شد که شما در بدو تولد و در بطن وجودتان، تمام اتاق ها را، تمام جنبه های وجودی خود را دوست می داشتید، اما هرچه پیشتر رفتید و دیدید که فلان ویژگی با معیارهای خانواده، مدرسه و جامعه تان مطابق نیست، تصمیم گرفتید آنها را پنهان کنید. پس دیدگاه کل نگرانه به شما گوشزد می کند که شما تمام جهان را در خود دارید، وجودتان به عظمت کاخی زیباست؛ اگر در مواقعی از زندگی حس می کنید از شخصی بدتان می آید و از او برائت می جویید و یا بالعکس، اگر از شخصی بسیار خوشتان می آید، او را تحسین می کنید و حتی به حالش غبطه می خورید، بدانید و آگاه باشید که همانند همه آن ویژگی ها را شما در اتاق های دربسته دارید. گاهی فشار تطابق با معیارهای جامعه و دیگران آن چنان زیاد است که ما وجود سایه و وجود نیمه تاریک را فراموش می کنیم. اتاق ها را فراموش می کنیم، در چنین مواقعی باید کاخ وجودمان را خوب بگردیم تا ویژگی های پنهان را بازیابیم. این کار ممکن است شما را واقعا به زحمت بیندازد، اما ارزش یکپارچه شدن و به آرامش رسیدنتان را دارد.

نکته جالب این است که اگر کمی در روابط خود دقیق شوید، متوجه خواهید شد که همواره با اشخاصی روبه رو می شوید که دارای خصلتی هستند که شما به شدت از آن دوری می کنید.

مانند یکی از مراجعین خانم دبی فورد؛ او از اینکه مدام با آدمهای مضحک ملاقات می کند، شاکی است. در طی سمینارها و گفتگوها، دبی فورد او را متوجه جنبه مضحک خودش می گرداند که همیشه درحال پنهان کردن آن بوده است. این یعنی که هستی همگام با ماست تا یکپارچگی را به رخمان بکشد! زمانی که این شرکت کننده در سمینارهای دبی فورد به گذشته خودش بازگشت و دفعاتی که سعی کرده است مضحک بودن خود را بپوشاند، به یاد آورد، توانست وجود چنین ویژگی ای را در انسان بپذیرد و آنگاه سعی در نفی و پنهان کردن آن نداشته باشد. از آن پس، این دختر، دیگر با آدمهایی که مضحک بودند قرار ملاقاتی نداشت. چرا که هستی کار خودش را انجام داده بود؛ ما هرکس و هرچیزی را که جنبه های فراموش شده وجودمان را انعکاس می دهد، به خود جلب می کنیم.

تمرین:

پس از آنکه با آسانسور خود هفت طبقه پایین رفته و به باغ زیبای وجودتان رسیدید، خودتان را در بهترین و زیباترین شکل و موقعیت تصور کنید. این «وجود مقدس» شماست که به دیدارتان آمده است. با او سخن بگویید، از او سوال کنید و در نهایت سپاس گزارش باشید.

یک مرتبه دیگر هفت طبقه پایین بروید. این بار وارد زشت ترین و متعفن ترین جایی که می توانید تصور کنید شده اید. خودتان را در زشت ترین و ناپسندترین شکل تصور کنید؛ این «وجود تاریک» شماست. می توانید نامی برای این حالت خود نیز انتخاب کنید. درباره هر دو حالت خود بنویسید.

مرحله بعدی، مرحله ایست که در آن باغ زیبا، وجود مقدس شما قرار است وجود تاریک و سایه شما را در آغوش بگیرد. هرچند این کار سخت به نظر برسد، برای تحقق آن تلاش کنید. این آشتی، نتایج بسیار عالی ای در پی خواهد داشت.

به یاد آوردن خود

در این بخش قرار است درباره پدیده «فرافکنی» صحبت کنیم. فرافکنی به طور کلی، به نسبت دادن غیرارادی ویژگی های خود به دیگران گفته می شود، خواه ویژگی مثبتی باشد خواه منفی. طبق آنچه که پیرامون نگرش کل نگرانه گفته شد، ما فقط آنچه را که خودمان هستیم و در خود داریم، در دیگران نیز می توانیم ببینیم.

فرمول ساده فرافکنی، نسبت دادن سایه های تاریک و روشن خود به دیگران است؛ چراکه در وجود خودمان، دور از دسترس قرار گرفته اند.

درواقع، ویژگی های رفتاری و وجودی در هرکدام از ما شبیه به خروجی های الکتریکی ای هستند که اگر نسبت به آنها آگاه بوده و بپذیریمشان، آن وقت برای حفاظت از آن خروجی، یک درپوش رویش میگذاریم، اما اگر نسبت به وجود داشتن یک خروجی ناآگاه باشیم، آن را بدون درپوش رها می کنیم و بدین ترتیب، این خروجي فاقد محافظ، هربار با خروجی مشابه خود در انسان دیگری اتصالی می کند؟

فرافکنی فقط درباره ویژگی های منفی نیست؛ بسیار پیش می آید که ما سخت کوشی، باهوشی، پشتکار و اراده قوی را به یک شخص دیگر نسبت داده و محو او میشویم! اما آیا یک نفر دیگر هم چنین صفاتی را در آن فرد موردنظر می یابد؟ مانند ما او را تحسین می کند؟ خیر. چراکه اگر سخت کوشی و پشتکار را در وجود خود نشناسیم، نمی توانیم به وجود داشتن این ویژگیها در شخصی دیگر حساس شویم و اتصالی پیدا کنیم. کافیست فقط به نیمه تاریک خود رجوع کنیم تا همان کسی بشویم که تحسینش می کنیم.

پس یکی از راههای شناختن سایه های خود، توجه به فرافکنیهایی است که می کنیم. پیشنهاد می شود تا برگهای بردارید و آنجا نام اشخاصی که ازشان بدتان می آید با ذکر صفتی که از آن بیزارید بنویسید. همچنین نام اشخاصی را که تحسین شان می کنید نیز به همراه صفاتی که در آنها برای شما قابل تحسین است، بنویسید. این جدول به شما نشان می دهد که چه چیزهایی در وجودتان پنهان شده است. اگر برای مثال، در قسمت فرافکنی منفی، مقابل نام یک نفر، نوشته اید: فضول، تعجب نکنید و آن را به عنوان یک جنبه پنهان خود بپذیرید. اگر نمی توانید با خود فکر کنید که تا به امروز در چه مواقعی فضول بوده اید؟ فکر کنید که تحت چه شرایطی ممکن است فضولی کنید؟ خود را در موقعیت های مختلف قرار بدهید تا در نهایت بپذیرید که شما فضول هم هستید؟ درحقیقت، طی پدیده فرافکنی، شما دیگری را آینه خود می کنید.

اگر درخصوص فرافکنی ویژگی های مثبت، بیشتر روی خودتان کار کنید، آن وقت دیگر بهانه ای برای موفق نبودن نخواهید داشت؛ چراکه اگر تا دیروز فکر می کردید فلانی چه انسان بانظمی است و برای همین میتواند موفق باشد، حالا میدانید که شما هم توانایی منظم بودن را دارید، پس باید آن را به کار ببندید تا موفق شوید، دیگر بهانه نیاورید!

اگر مایل هستید همانند دیگری شوید، به این دلیل است که توانایی این را دارید که مانند او باشید. اگر توانایی مشابهی در خود حس نمی کردید، اصلا مجذوب آن ویژگی در دیگری نمی شدید، چون اصلا آن را نمی دیدید.

راه دیگری که می تواند نیمه تاریک و فراموش شده ما را نشانمان بدهد، توصیه هایی است که معمولا به دیگران می کنیم!

هرکدام از ما عادت داریم که به دوستان و اطرافیانمان توصیه هایی بکنیم که به نظرمان به نفع آنهاست. واقعیت این است که این توصیه ها به نفع خودمانند! بهتر است کمی هم خودمان را نصیحت کنیم!

ما از منظر خودمان دیگران را می بینیم و می شناسیم، به فرض، اگر به کسی توصیه می کنیم تا صبحها زود از خواب بیدار شود تا در کارهایش موفق باشد، به احتمال زیاد خودمان همیشه از اینکه تا لنگ ظهر می خوابیم در عذاب هستیم. درحالی که شاید کسی که این توصیه را به او می کنیم، شخصی سحرخیز اما ناموفق است! پس میتوانید لیستی از توصیه های خود به دیگران و به خصوص به کسانی که برای شما اهمیت دارند تهیه کرده و سعی کنید خودتان را میان آن توصیه ها پیدا کنید.

پس از فرافکنی و توصیه، یک دریچه دیگر هم برای نفوذ به نیمه تاریک خودتان وجود دارد؛ بنشینید و با خود فکر کنید ببینید در طول زندگی تان در حال فرار از چه کسی هستید؟ به خاطر کدام ویژگی از او فرار می کنید؟ همواره تلاش می کنید تا شبیه به چه کسی نشوید؟

به طور معمول و در اولین سطح، پاسخ این سؤالات، یکی از افراد خانواده را در بر می گیرد. چراکه در حالت عادی، ما بیشترین تأثیرات را از پدر یا مادر خود گرفته ایم و شبيه آنها شده ایم. اگر شجاع باشید توانایی این را خواهید داشت که نخواهید شبیه به پدر یا مادرتان بشوید و به دنبال خودتان بروید. یکی از شرکت کنندگان سمینارهای دبی فورد، مردی بود که همواره می خواست دست و دلباز باشد! ولخرجی می کرد تا بگوید که همانند پدرش خسیس نیست. اما یک روز حین خرید متوجه می شود که ولخرجی کردن او رفتاری دفاعی است و در واقعیت، او حواسش به قیمت ها و نحوه خرید و سودکردن است. این مرد بعد از آنکه پذیرفت خسیس بودن یک ویژگی منفی نیست و نمی تواند پدر او را تبدیل به یک آدم بد کند، از آن پس آگاهانه رفتارهای اقتصادی صحیحی را در پیش گرفت و دیگر از پدر خود متنفر نبود. بنابراین، می بینید که اگر جنبه های پنهان وجودی خود را بیابیم و در آغوش بگیریمشان، آن وقت، دیگران را نیز همان گونه که هستند و نه از پس فرافکنیهای خود، می بینیم.

تمرین:

به مدت یک هفته، هرآنچه راجع به دیگران پیش داوری می کنید یادداشت کرده و به آنها فکر کنید. همچنین توصیه هایی را که به دیگران کرده و می کنید نیز یادداشت کنید و از خودتان بپرسید آیا این توصیه ها در واقع یک جور یادآوری به خودتان نیست؟!

ما و نیمه تاریک وجود در چکیده کتاب نیمه تاریک وجود کافه کتاب

سایه ات را بشناس تا خودت را بشناسی

با داستان بودای طلایی شروع کنیم: در سال ۱۹۵۷ در تایلند، هنگامی که برای انتقال یک معبد به محلی دیگر اقدام شده بود، یک مجسمه سفالین از بودا به هنگام حمل و نقل ترک برداشت. کسانی که مسئولیت نقل و انتقال اسباب معبد را داشتند، کار را متوقف کردند تا مبادا ترک پیش برود و مجسمه آسیب ببیند. اما یک نفر متوجه تشعشع طلایی ای از شکاف ایجاد شده گردید و کنجکاوانه سفال را شکافت و آنچه دید، بودایی از جنس طلا بود! گویا در روزگاران پیشین برای آنکه بودای طلایی از شر حمله غارتگران در امان بماند، دور آن را قالبی از سفال گرفته بودند و آن روز تنها یک ترک ساده باعث شد تا از رازی که سالیان سال مخفی مانده بود، پرده برداشته شود و بودای طلایی نمایان گردد. وجود ما نیز همچون بودای طلایی ارزشمند و نهفته در پس لایهای سفالی است.

این لایه که از نقاب های ما ساخته شده، هم می تواند ما را محافظت کند و هم می تواند مانعی بر درخشش وجودمان شود. چاره آن است که از هردوی این جنبه ها به بهترین نحو استفاده کنیم.

اجازه دهیم تا از ما در برابر موانع بیرونی و آسیب رسان محافظت شود، اما فریب این محافظت را نخوریم تا آنجا که اجازه بروز وجود اصلی و ارزشمندمان را نداشته باشیم. چراکه هدف مشخص است و آن چیزی نیست جز تابیدن نور وجودی مان بر خود و جهان. با این کار، دیگران را نیز نسبت به خود معتمد کرده و ترغیبشان می کنیم تا آنان نیز نور وجودی خود را بتابانند. در حقیقت ، پوسته ما آن بخشی از وجود ماست که با دنیا روبه رو می شود و سایه های ما را پنهان در درون خود نگاه می دارد. پوسته، تمام «من»های مجزایی است که توهم آن را داریم؛ من متمایز و برتر از دیگری. چون وجوه شباهت خود به انسان های دیگر را در درون و زیر پوسته دفن کرده ایم، پس این مني متمایز، خود واقعی ما نیست، بلکه یک هویت کاذب است. بهتر است از اطلاعاتی که در پوسته خود انباشت شده، کمک بگیریم و خود را بشناسیم.

اگر بتوانیم مرز میان پوسته و درون را از بین ببریم، آنگاه ما یکپارچه شده ایم و از آنجا که تمام جوانب خود را می شناسیم و دوست می داریم، دیگر نیازی به پوسته برای محافظت نداریم. چون حالا دیگر فقط پوسته ما نیست که با دنیا در ارتباط است، درون ما و بدین ترتیب، کل وجود ما در ارتباط با پیرامون خود نفس می کشد.

ممکن است فرایند پوست انداختن برای کسی ترسناک باشد. بله، این قابل حدس است. اما یادتان باشد که در اینجا، من کاذب می میرد، شما با تمام وجودتان پابرجا هستید و قرار است بیشتر هم بدرخشید. باید قبول کنید که ادامه دادن به پنهان شدن زیر پوستین سفالی، طاقت فرسا و فرسایشی است. باعث میشود مدام به خودتان و دیگران دروغ بگویید، فقط برای آنکه می خواهید مقبول باشید. اما این مسیر مقبولیت راه به جایی نخواهد برد. امرسون می گوید: «وجود شما چنان صدای رسایی دارد که نمیتوانم سخنانتان را بشنوم.» بله، ماجرا این است که وجود شما خود زبانی ویژه و مقدم بر کلام تان دارد. در یکی از تمرین های یکی از سمینارهای دبی فورد، او از هر شرکت کننده که در مقام سخنران حاضر میشد، فیلم می گرفت تا بعدا به خودشان نشان دهد. شرکت کنندگان با دیدن فیلم سخنرانی خود، متوجه می شدند که بدن و وجودشان در راستای هدف ذهنی و انتزاعی آنها نبوده است و درنتیجه، آن چیزی که مدنظرشان بوده، منتقل نشده و پیامی دیگر به مخاطب ارسال کرده اند. دبی فورد دلیل این عدم هماهنگی را در درون و در نیمه تاریک افراد جست وجو می کند.

شما دقیقا همان طوری به نظر می رسید و دقیقا همان پیامی را منتقل می کنید که در نیمه تاریک خود آن را سرکوب می کنید.

مهم نیست هدف شما چیست، وجود شما قدرت بیشتری برای خودنمایی دارد. اگر شما فکر میکنید انسان موقر و جدی ای هستید اما دیگران شما را بامزه و شوخ طبع می دانند، به درون خود رجوع کنید. ببینید تا به حال چقدر در تلاش بوده اید تا شوخ طبع به نظر نرسید! اگر به جای این درگیری، به آن وجه شوخ طبع خود اجازه بروز می دادید، حالا می توانستید موقر و جدی به نظر بیایید.

در اینجا پیشنهاد می شود برای شناختن سایه های خود، نظر دیگران را درباره خود جویا شوید و آنها را یادداشت کنید. کار مشکل و شاید ناخوشایندی به نظر برسد، اما به شما کمک خواهد کرد. حتی اگر نظری بسیار منفی و ناراحت کننده درمورد خودتان دریافت کردید، نباید در مقابل آن مقاومت کنید. باید بپذیرید که شما همه این ها هستید؟

تمرین:

در اینجا فهرستی از واژه های منفی تهیه شده است که باید هرکدام از آنها را در قالب جمله «من … هستم»، قرار داده و با صدای بلند تکرار کنید: طماع، دروغگو، متظاهر، حسود، خسته کننده، شرور، بی تفاوت، نژادپرست، مفت خور، نق نقو، ترسو، بوقلمون صفت و…

توجه کنید که گفتن کدام واژه برای شما بار سنگینی دارد و کدام برایتان مهم نیست. اگر واژه ای را نمی پذیرید آن را یادداشت کنید و دفعات بعدی بازهم به سراغش بروید. در مرحله بعدی فرض کنید که قرار است مطلبی درباره شما در روزنامه نوشته شود. پنج مورد را که مایل نیستید در مورد شما گفته شود، بنویسید.

حالا از خودتان بپرسید که آیا این پنج مورد را به خودی خود منفی می دانید یا تحت تأثیر نظرات دیگران آن را منفی میشمارید؟ آیا به شما یاد داده اند که این موارد، منفی و ناپسند هستند؟ چه کسی به شما یاد داده است؟ همچنین بنویسید که راجع به این واژه ها چه پیش داوری ای دارید؟

من «آن» هستم

تا این بخش از چکیده کتاب نیمه تاریک وجود ، تمرکز اصلی دبی فورد بر آشکارساختن جنبه های پنهان وجود و تأکید بر حضور آنها بود. حالا که دانستیم هزاران اتاق و پستو متعلق به ما متروکه شده اند، قدم بعدی در این بخش از خلاصه کتاب نیمه تاریک وجود پذیرفتن همه آنها و احساس تملک داشتن است.

تا زمانی که خود را مالک تمام ویژگی های خوب و بد یکجا ندانید، به آن شکوہ یکپارچه و آرامش حاصل از آن نمیرسید.

پس تمام ویژگی هایی را که تا بدین جا فهرست کرده اید و تمام واژه های ناخوشایند را مال خود کنید. انگار که به لباس فروشی رفته باشید، هرکدام را یک بار بپوشید و امتحان کنید. تا همه را نپوشیده اید، نسبت به آنها پیش داوری نداشته باشید. اگر نسبت دادن یک ویژگی به خودتان شما را زیادی کلافه کرده و به هم می ریزد، نترسید، خشم خود را بر سر آن واژه خالی کنید.

از اینکه خشمگین شوید، نترسید؛ بروز خشم موجب تخلیه هیجانات شده و شما را به پذیرش نزدیکتر می کند.

پس حتی اگر در کودکی به شما تأكید کرده اند که فریاد زدن کار خوبی نیست، آن را فراموش کنید و از این مکانیزم طبیعی بدن تان استفاده کنید.

می توانید دهان خود را روی حجمی از بالشت ها بگذارید و فریاد کم صدایی سر دهید. می توانید ضربه هایی را به بالشت بزنید تا خشمتان خالی شود. در نهایت، شما قرار است محدوده امن و قابل قبول خود را گسترش دهید و جوانب زیادی را که متعلق به شما بوده اما فراموش شان کرده اید باز در خود جای دهید. تنها مانع شما بر سر راه توسعه وجودتان، آن منیت مغرور و محافظه کارتان است، او را فراموش کنید و فقط به یاد داشته باشید که این غرور و محافظه کاری نمی گذارد خودتان باشید. و بدانید که برای بودن، نیازی به تأیید دیگران که خود همانند شما صاحب تمام این جوانب منفی و مثبت وجودی هستند، ندارید. دست از مقاومت بردارید و بیهوده تلاش نکنید که مثلا یک آدم ترسو نباشید. شما آزاد هستید تا هرچیزی باشید! ترسو بودن را بپذیرید و آن وقت سعی کنید نترسید. درواقع، زمانی که تلاش می کنید چیزی نباشید، فقط درحال هدر دادن منابع درونی خود هستید، درحالی که می توانستید طور دیگری از آن منابع بهره جویید.

تمرین:

  • مقابل آینه بنشینید و هرآنچه در تمرین اول فصل چهارم لیست کرده اید، با خود تکرار کرده و بگویید که «من … هستم.» اگر واژهای زیادی بر شما فشار می آورد برای آن سایه خود نامه ای بنویسید و دلیل انزجار خود را از او بیان کنید. این تمرین برای رهاسازی احساسات مسموم شما است.
  • در مرحله بعدی، در برابر تک تک این واژه ها از خود سوال کنید که در گذشته چه هنگامی چنین ویژگی ای از خود بروز داده اید؟ و در چه مواقعی ممکن است چنین ویژگی ای از خود بروز دهید؟ آیا ممکن است که شخص دیگری این ویژگی را به شما نسبت بدهد؟

در آغوش کشیدن نیمه تاریک

هرکدام از جنبه های نیمه تاریک شما، یعنی هرکدام از سایه هایتان، یک شخصیت فرعی در وجود شما محسوب می شوند. باید بتوانید با این شخصیت های فرعی به خوبی گفتگو کنید، از آنها سوال بپرسید و پاسخشان را به خوبی بشنوید.

شیوه تلفیق روان که از سوی آسیاگیولی مطرح شده است، ابراز می دارد که «ما تحت سلطه تمامی چیزهایی هستیم که خود ما با آنها مشخص می شود، اما می توانیم بر تمامی چیزهایی که خود را با آن یکی نمی دانیم، مسلط باشیم.»

این تکنیک به ما می آموزد که برای پذیرفتن سایه های خود، آنها را شخصیتی مستقل دانسته و حتی برایشان نامی انتخاب کنیم. بدین ترتیب دیگر هنگام مواجهه با آن جنبه، خود را در معرض خطر نمی بینیم.

تصور کنید سوار یک اتوبوس شلوغ هستید. آدمهای مختلف موجود در این اتوبوس شخصیت های فرعی هستند که شما هستید. درواقع، آدم هایی با انواع و اقسام خصوصیات ظاهری و باطنی حضور دارند که با شما همسفر هستند، اینان سایه ها یا همان شخصیت های فرعی شما هستند که باید در هر ایستگاه بازوی یک کدامشان را گرفته، با هم پیاده شوید، قدم بزنید و صحبت کنید.

حواستان باشد که صدای شخصیت فرعی خود را از صدای منفی ذهن تان تمییز دهید و این دو را با هم اشتباه نگیرید. شخصیت فرعی قرار نیست منفی پردازی کند، او قرار است با شما دردودل کند. اگر به فرض، قدم زدن با یکی از شخصیت های فرعی تان، سارای نق نقو مشکل به نظر می رسد، باز هم برای برقراری ارتباط با او تلاش کنید، شما اجازه ندارید روی خود را از او برگردانید. یادتان باشد که «اگر به درون نروید، دست خالی برمیگردید.» و شما از آنجا که حاضر شده اید و سفر به نیمه تاریک خود را آغاز کرده اید، جایز نیست که حالا جا بزنید!

یک روش دیگر برای پیدا کردن جوانب مطرود خودتان، آن است که در فضایی آرام و خلوت بنشینید و افرادی را به آگاهی خود دعوت کنید و نظر آنها را راجع به این جوانب بپرسید. هم افرادی را که برایتان مهم هستند دعوت کنید و هم افراد دیگر را. بدین ترتیب، شما بدون آنکه به دیدار کسی رفته باشید، در ذهن خود با او گفتگوی محرمانه ای ساخته اید که بی شک برایتان نفع خواهد داشت و بدین ترتیب، همه صداها در ذهن شما حضور دارند تا به خودتان بازگردید. زمانی که هرشخصی نظر خود را درباره یک ویژگی شما بیان می کند، ممکن است شما نسبت به او و عقیده اش بدبین شوید. اما توجه کنید که این شما هستید که نظر او را منفی یا مثبت تعبیر می کنید.

تمرین کنید تا از بین صدها تعبیر ممکن برای یک موضوع، آن را که مثبت و به نفع شماست انتخاب کنید. ابداع تعابیر جدید یک هنر است.

چه صدای شخصیت های فرعی و چه صدای آدمهای مختلف در سرتان، هیچیک مربوط به گذشته و سرزنشگر نیستند. تمام این صداها و گفتگوها مربوط به آینده شما هستند. چرا که کارکردشان آشتی دادن شما با سایه های خود و درنتیجه، ظهور زیبایی شما در آینده پیشروی تان است و این یک هدیه است از سمت شخصیت های فرعی و صداهای ذهنی به شما.

تمرین:

پس از قرار گرفتن در یک شرایط آرام، به عنوان مثال، پس از پیاده روی یا پس از استحمام، ماجرای اتوبوس و همسفرشدن با شخصیت های فرعی را تصور کنید، به دیدار آنها رفته، سؤالاتی بپرسید و پاسخی که از شخصیت فرعی خود می گیرید یادداشت کنید. اگر تمام پاسخها را دریافت نکردید، نگران نباشید و بار دیگر به سراغ سایه ها بروید. آن ها کم کم همه چیز را با شما در میان خواهند گذاشت.

خود را از نو تعبیر کن

حالا که با نیمه تاریک خود به گفتگو نشستیم، دیگر زمان آن رسیده تا خود را بازیابیم. اگر تا به امروز از جهان و از دیگران خشمگین میشدیم، حالا میدانیم که جایی برای این خشمگین شدن وجود ندارد، چون هستی ما با جهان و دیگران مشترک است، اگر فکر می کنیم جهان باید تغییر کند، یا فکر می کنیم برخی از انسانهای اطراف مان ویژگی های جالبی ندارند، باید خودمان تغییر کنیم و خودمان را از نو بسازیم.

اکنون که با سایه های روشن و تاریک وجودمان آشنا شده ایم، می توانیم بی هیچ بهانه ای به سراغ آرزوهای خود برویم. در این مسیر نیازی نیست که به گذشته بنگریم، یا از گذشته بترسیم.

ما با درخشش وجود نو و یکپارجه خود می خواهیم به سمت آینده حرکت کنیم. این درحالی است که اغلب ما علاوه بر آنکه گذشته خود را مدام با خود حمل می کنیم، حتی گذشته پدر و مادر خود را نیز با خود حمل می کنیم و بدین ترتیب، باری از ناکامی ها و نادرستی ها را با خود به سمت آینده می بریم. از طرفی، فشار پدر و مادر و یا هرشخص بالغتر و باتجربه تر که به ما میگویند آرزوهای خود را رها کنیم و به وضعیت ایمن و پایدار کنونی خود بچسبیم، همواره روی دوش ما سنگینی می کند. اما اگر آنها به دلایل شکست خوردن ایمان دارند و آنها را برای شما برمی شمارند، شما هم به آرزوهای خود ایمان داشته باشید و به توانایی های لازمی که در نیمه تاریک خود پنهان کرده بودید باور پیدا کنید. این دو کافی هستند برای اینکه از ساختن زندگی خود نهراسید. به زندگی، سرمنشأ عواطف و عقاید خود بیشتر دقت کنید. بسیاری از عقاید را بی آنکه خوب بشناسید در طول زندگی پذیرفته اید، بسیاری از عواطف تان خودجوش نیستند، بلکه تحت تأثیر دیگری در شما برانگیخته می شوند.

لازم است تمام عقاید و باورهایی که از چیزی غیر از خودتان نشأت می گیرند، پیدا کرده و نسبت به تغییر یا حذف آنها اقدام کنید.

برای مثال، اگر شما مدام دلشوره دارید اما گاهی بروز این احساس برای شما منطقی نیست، به یاد می آورید که مادربزرگتان طبق عقاید دیرینه خود، انسانیست که همیشه دل نگران است و دلشوره دارد. شما نیز به این ترتیب عادت کرده اید. پس لازم است در مواجهه با بسیاری از تصمیم های بزرگ زندگی خود، بی جهت و تنها از روی یک عادت، دلشوره به خرج ندهید و به جای آن، بی باکانه به پیش بروید. توجه کنید که منظور، از بین بردن گذشته نیست. چراکه این امریست ناممکن. پس چه کار باید کرد؟ پذیرش مسئولیت گذشته و هر آنچه که اتفاق افتاده است. شما مسئول هر آن چیزی هستید که در زندگیتان رخ می دهد، مسئول پاگذاشتن آدمهای مختلف به زندگیتان هستید. چراکه همان طور که گفتیم، پیشامدهای هستی و نیز حضور انسان های دیگر در زندگی ما تمامشان باید در جهت کمک به یکپارچه شدن ما باشد. زمانی که مسئولیت زندگی خود را بپذیرید، آنگاه به هستی اعلام می کنید که من منشأ واقعیت های خودم هستم.

پذیرفتن مسئولیت گذشته، به معنای درس گرفتن از آن است. اگر شما گذشته را با اشتباهات آن تکرار کنید، آدم مسئولیت پذیری در قبال خودتان نیستید. یکی دیگر از وظایف شما در قبال وجود با ارزشتان، اتخاذ تعابیر مثبت و نیروافزاست.

تمرین:

در یک پس زمینه آرام روانی سوار آسانسور شوید و هفت طبقه به پایین بروید، در جایگاه مراقبه خود حاضر شوید و از خودتان بپرسید باورهای اصلی که زندگی مرا اداره می کنند چه هستند؟ و فهرستی از این باورهای اصلی تهیه کنید. سپس درباره هریک از باورهایتان، این سؤالات را از خود بپرسید و پاسخ را یادداشت کنید:

  • آیا این واقعا نظر من است یا آن را از کسی گرفته ام؟
  • چرا این باور را دارم؟
  • آیا این باور مرا توانا می کند؟
  • برای تغییر این باور باید چه چیزی را از دست بدهم؟

به هرکدام از باورهایتان نامه ای بنویسید و سپس باور جدیدی را که به جای آن ابداع کرده اید، جایگزین کنید. شما باید به باور جدید متعهد باشید.

در تمرین بعدی، به واژه و ویژگی ای فکر کنید که هنوز نمی توانید آن را درمورد خودتان بپذیرید. سعی کنید خاطره ای از رویدادی در کودکی تان به یاد آورید که در طی آن، این واژه برای شما صورتی منفی پیدا کرده است. حالا تعبير خود را از آن رویداد بنویسید و علاوه بر آن، پنج رویداد (سه مورد مثبت و دو مورد منفی) جدید ابداع کنید و از میان آنها، تعبير قدیمی را رها کرده و تعبیری که مثبت ترین است را انتخاب کنید.

زندگی قابل زیستن میشود

در پایان این خلاصه کتاب و پس از انجام تمرینات، حال، شما باید همان کسی باشید که برایش مهم نیست تا بی نقص باشد، بلکه قرار است کامل باشد؛ قرار است هیچ تعهدی جز زندگی کردن تا سرحد نهایی خود نداشته باشد و خود و دیگران را دوست بدارد. آخرین گام برای پاک کردن غبار وجودتان، توجه به تعهدات بنیادین و نهفته است.

موانعی که شما بر سر راه موفقیت و تحقق آرزوهای خود در زندگی حس می کنید، تعهدات بنیادین و نهفته هستند.

این عقیده در شما بنیادین شده است که چون چاق هستید، نمی توانید زیبا و جذاب باشید. اگر چندتایی از این تعهداتی را که در زندگی خود ایجاد کرده اید روی کاغذ یادداشت و درباره شان فکر کنید، متوجه خواهید شد که این موارد نه تنها مانع نیستند، بلکه لیستی از پیش داوری های شما هستند درباره یکی از مسائل وجوديتان. پس برنامه این است که به جای متزلزل کردن آروزهایتان به خاطر یک مشت پیش داوری ناآگاهانه و کپی شده از روی معیارهای جامعه، باورهای بنیادین خود را متزلزل کنید.

پیش داوری نکردن سبب سکوت ذهن می شود و در سکوت است که میتوانید ندای سایه های پنهان در وجودتان را بشنوید.

اما اگر شما جزو کسانی هستید که مدام برنامه تغییر و تحول برای خود می چینید و حتی برای آن برنامه ریزی می کنید، اما هنوز یک قدم هم از باورهای بنیادین غلط خود فاصله نگرفته اید، این بار با خود روراست باشید و بدانید که کلام خالی هیچ لطفی ندارد. برنامه ریزی بدون اختصاص وقتی برای اجرای آن برنامه، به درد نمیخورد.

عادت کنید که اگر واقعا به انجام یک تغییر جدی متعهد نشده اید، درباره آن حرف نزنید تا قدرت کلامتان برای مواقع بعدی باقی بماند، بگذارید کلامتان مهمترین گنجینه شما باشد تا بتوانید با آن، اعتماد خود، دیگران و هستی را به خویش جلب کنید.

باید متوجه شده باشید که اگر چنین وضعیتی ندارید، به این دلیل بوده که همیشه تظاهر به تغییر کرده اید.

دکتر دیوید سایمون مفهوم دارما یا هدف را پیش می کشد و می گوید زندگی بر اساس دارما، زندگی ای است که در آن هیچ بخش اضافیای در جهان وجود ندارد و هرشخص با مجموعه ای از ویژگی ها و توانایی ها به این جهان آمده تا وجهی از شعور و خرد طبیعی را شکوفا کند. بنابراین، در چنین زندگی ای، هیچ کس خواهان زندگی متفاوت از آنچه دارد نیست و مدام در حال خدمت به خود و جهان و آنانی است که از انتخاب او متأثر می شوند.

او می گوید که یکی از بزرگترین کمک هایی که انسان ها می توانند به یکدیگر بکنند، این است که آنها را در یافتن دارمای خود حمایت کنند. بنابراین، شما دارای تعهد و رسالتی غیر از پایبند بودن به موانع موفقیت خود هستید. اینجا لازم است که رسالت خود را در این زندگی، یک بار تعریف کنید تا وجود شایسته خود را به درجات بالاتر، زیباتر و آرامتری از هستی رهنمون شوید. شما به تنهایی برای به دست آوردن همه اینها کافی هستید.

تمرین:

در فصل پایانی کتاب، تمرین نهایی شما این است که یک عبارت نیروبخش را به عنوان بیانیه رسالت خود در زندگیتان بسازید، آن را یادداشت کنید و با خود قرار بگذارید که به مدت بیست و هشت روز، تحت هر شرایطی این عبارت را با خویش تکرار کنید. سعی کنید این عبارت نیروبخش ترکیبی از واژه های مرتبط با رویاهای شما در هر زمینه از زندگی شخصی، کاری و تحصیلی باشد.

تمرین بعدی، تمرین سرگرم کننده کلاژ است که آن را بازنمایی گنیجه مینامیم؛ مجلات و بروشورهایی را تهیه کنید، چشمانتان را ببندید و درباره خودتان رویاپردازی کنید. دوست دارید خودتان را در آینده در چه جایگاهی و به چه شکلی ببینید؟ چشمانتان را باز کنید و هر تصویر نزدیک به رویاهای خودتان را از داخل مجلات پیدا کرده، آن را قیچی کنید و روی یک تکه مقوا بچسبانید. پس از کلاژ کردن، حالا زندگی کنونی خود را تجسم کنید و ببینید چه قدر میان این زندگی با زندگی ای که از آینده کلاژ کرده اید تفاوت وجود دارد؟ بنویسید که برای طی کردن این مسیر چه کارهایی قرار است انجام دهید. با خودتان روراست باشید و اگر در حال حاضر، چیزی در زندگیتان وجود دارد که با زندگی آینده تان مغایر است، سعی کنید که آن مورد را حذف کنید تا راه بر شما هموارتر شود.

بگذار نور وجودت بدرخشد

با نزدیک شدن به پایان این بخش از خلاصه کتاب، قرار است هرچه بیشتر خود را، وجود اصیل و یکپارچه و بدون گوشه های تاریک و مخفی خود را در آغوش بکشید. بسیاری از ما عادت کرده ایم که ویژگی های مثبت خود را دست کم بگیریم. در مقابل توانایی ها و استعدادهای خود، شکست نفسی کرده و آنها را ارائه ندهیم.

آخرین باری که از خودتان تعریف کردید را به یاد دارید؟ یا اصلا هیچوقت به دلیل آنکه مبادا شما را خودخواه و مغرور بخوانند، از خودتان تعریف نکرده اید؟

همه ما باید بدانیم که با حقیر شمردن خودمان کمکی به جهان هستی نمی کنیم. بلکه برعکس، زمانی که اجازه بدهیم نور وجودمان بدرخشد، به دیگران نیز این اجازه را داده ایم و آن وقت جهانی سراسر نورانی خواهیم داشت. ویژگیهای مثبت خود را بار دیگر به خودتان هدیه دهید و از عظمت خود نهراسید .

برای آنکه تمرین کنید با خودتان مهربان باشید، عکسی از دوران کودکی خود را در خانه یا محل کارتان در جایی بگذارید که مدام جلوی چشمتان باشد. بدین ترتیب، مهری را که شایسته خودتان است تقدیم به وجود خود بکنید. چرا که با دیدن عکس یک کودک، معمولا تمام حواسمان جمع بزرگی، زیبایی و پاکی وجود او می شود. نباید از یاد ببریم که این وجود، خو ما هستیم.

جهان بازتابی از خود ما است. زمانی که به خودمان مهر بورزیم، به جهان مهر ورزیده ایم.

درواقع، اگر انتظار داریم کسی کاری را در حق ما انجام دهد که موجب خوشحالیمان می شود، بهتر است خودمان آن کار را برای خود انجام دهیم. کار دیگری که میتوانید انجام دهید، ماساژ دادن خود است. یا هنگام استحمام، تک تک اعضای بدن خودتان را لمس کرده، آن را دوست بدارید و از اینکه به نحوی صحیح و کامل برای شما کار می کند و وجودتان را زنده نگه می دارد، از او تشکر کنید.

تمرین:

تمرین پیش رو در صدد آن است تا به خود کمک کنیم که خودمان و دیگران را ببخشیم و هرگونه احساس بازدارنده در این مسیر را همچون خشم، نفرت، پشیمانی و گناه رها کنیم. پس از آنکه با آسانسور به هفت طبقه پایین رفته و وارد باغ زیبای خود شدید، به این سؤالات پاسخ داده و آنها را یادداشت کنید.

فراموش نکنید که نوشتن، خود یکی از راههای ابراز آزادانه فکرها و بررسی آنهاست:

  • چه داستانی درباره زندگی خود ساخته ام که شرایط کنونی زندگی ام را وصف می کند؟
  • چه رنجش ها، زخم های کهنه، خشم یا پشیمانی هایی را در قلبم حمل می کنم؟
  • چه کسی را مایل نیستم در زندگی ام ببخشم؟
  • چه رویدادی باید پیش بیاید تا بتوانم خود و دیگران را ببخشم؟
  • فهرستی از افرادی که باید ببخشید تهیه کنید و نامه ای به هریک بنویسید.
  • نیاز دارید به خود چه بگویید تا زندگی تان را تا به امروز بپذیرید؟
  • نامه ای به خود بنویسید و خود را ببخشید.

نام سه نفر را که همیشه تحسین شان می کنید نوشته و سه ویژگی تحسین برانگیز هرکدام را مقابل شان بنویسید. سپس مقابل آینه بنشینید و این ویژگی ها را به همراه ویژگیهای مثبتی که در تمرینات پیشین نوشته اید، در قالب جمله «من … هستم»، به خود بگویید. اگر هنوز برابر واژه‌های مقاومت دارید، آن را جداگانه یادداشت کرده و باز به آن برگردید.

ماه در خلاصه کتاب نیمه تاریک وجود از دبی فورد

سخن پایانی

یک وجود یکپارچه، سزاوار زندگی ای سراسر آرامش و خوشبختی است. نباید به خودمان اجازه دهیم که با دشمنی کردن با خود، یک جهان را دشمن خود کنیم. این را دیدگاه کل نگرانه به ما یاد می دهد و می گوید که تنها راه رسیدن به رؤیاها مواجه شدن با خود است. وقتی با خودمان مواجه می شویم، می توانیم از ویژگیهای منفی بهره برداری کنیم و ویژگی های مثبت را بیشتر به کار گیریم. در نتیجه، دیگر فکرکردن به آرزوهایمان یک سرگرمی شبانه محسوب نمی شود، بلکه می توان آنها را جدی گرفت و بدون هیچ ترسی از مسخره شدن یا ناکام ماندن، پا در راه تحققشان گذاشت. تمرینات کتاب به ما آموختند که همه چیز در مشت ما است و بنابراین، جایی برای ترس باقی نمی ماند. چراکه ما باور کردیم که آن کسی که در اعماق تاریک خویش هستیم، از همه قدرتمندتر و برای زندگی کردن کافی است.

پیشنهاد کاربردی:

برای حفظ آنچه که با خواندن این کتاب و خلاصه آن به دست آورده اید، لازم است تا تمرینات فصل های مختلف را تا مدتی با خودتان ادامه دهید. به این تمرینات به چشم قسمتی از یک پروسه خوددرمانگر نگاه نکنید، سعی کنید آنها را به عنوان امور عادی زندگی تان بپذیرید؛ همانطور که در روز، سه وعده غذا می خورید، یک تا سه وعده هم به این اختصاص دهید که جلوی آیینه بنشینید و صفات مختلف را با خود تکرار کنید و بپذیریدشان. توجه کنید که قرار نیست این کتاب را پس از خواندن ببندید و به بایگانی بسپارید، بلکه باید تغییری را که با خواندن آن در سبک زندگی تان ایجاد شده مبارک شمارده و صفحات آن را برای همیشه در ذهن تان باز بگذارید.

پیشنهاد مطالعه بیشتر:

کتاب شاید نیاز داری با یک نفر حرف بزنی (Maybe you should talk to someone) نوشته لوری گاتلیب (Lory Gottlieb)

الوری گاتلیب نویسنده کتاب «شاید نیاز داری با یک نفر حرف بزنی» تجربیات شخصی خود را، هم به عنوان یک متخصص سلامت روان و هم به عنوان کسی که خود به روان درمانی نیاز داشت، با شما به اشتراک می گذارد و کمکتان می کند تا مشکلات حقیقی خود را پیدا کنید و با شناخت آنها گامی در جهت تغییر زندگیتان بردارید. با خواندن چکیده کتاب شاید نیاز داری با یک نفر حرف بزنی یاد می گیرید که در موقعیتهای دشوار زندگی چه طور رفتار کنید تا سرنوشتتان را به دست خود رقم بزنید. این کتاب از جمله کتاب های مطرح در حوزه روانشناسی است که پیشنهاد می شود اگر خلاصه کتاب نیمه تاریک وجود را پسندیدید، خلاصه این کتاب را نیز در  کافه کتاب مطالعه کنید.

درباره‌ی باریستا

باریستا قدیمی ترین و اولین ادمین کافه کتابه. عاشق کتاب، مترجم، نویسنده و پر ذوق. در حال حاضر داره وبسایت کافه کتاب رو هم مدیریت میکنه و تمام تلاشش اینه که بهترین چکیده ها برای کافه کتابی ها گزینش بشن.

همچنین ببینید

خلاصه کتاب زنان ، غذا ، و خدا توسط کافه کتاب

زنان ، غذا و خدا

چه چیزی به من میرسد؟ دلیل اصلی پرخوری عصبی را متوجه بشو. در یک سری …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.